Met het voorjaar komt ook weer de tijd om de aangifte inkomstenbelasting in te vullen. Voor een groot deel zijn deze al ingevuld door de Belastingdienst. Maar om te kunnen controleren of het goed is gegaan, is het wel handig als je waar je op moet letten bij de verschillende boxen. Vandaag leg ik uit wat onder box 1 valt en de specifieke aandachtspunten. Box 2 en 3 volgen natuurlijk nog!
De drie boxen
In onze aangifte inkomstenbelasting kennen we drie boxen. Deze bestaan uit:
- Box 1: belastbaar inkomen uit werk en woning
- Box 2: aanmerkelijk belang
- Box 3: sparen en beleggen
Inkomen waarover je belasting betaalt
Je inkomen uit werk en woning in box 1 bestaan onder andere uit:
- winst uit onderneming (over het invullen van een aangifte IB voor ondernemers, later meer!)
- loon, uitkering of pensioen (uit Nederland of het buitenland)
- fooien en andere inkomsten
- inkomsten als freelancer, gastouder, artiest of beroepssporter
- periodieke uitkeringen (zoals uitkeringen van een lijfrente of alimentatiebetalingen)
- terugontvangen premies voor lijfrenten en dergelijke
- eigenwoningforfait
- kapitaalverzekeringen eigen woning
Aftrekposten in box 1
Gelukkig zijn er ook diverse aftrekposten. Deze posten mag je in mindering brengen op je inkomen zodat je per saldo minder belasting betaalt.
Een lijstje van aftrekposten:
- reisaftrek openbaar vervoer
- aftrekbare kosten van de eigen woning
- uitgaven voor inkomensvoorzieningen, zoals premies voor lijfrenten
- persoonsgebonden aftrek, zoals:
- alimentatie en andere onderhoudsverplichtingen
- uitgaven voor specifieke zorgkosten
- tijdelijk verblijf thuis ernstig gehandicapten
- studiekosten en andere scholingsuitgaven
- onderhoudskosten rijksmonumentenpand
- kwijtgescholden durfkapitaal
- giften
- restant persoonsgebonden aftrek
Percentages
In Nederland kennen we voor box 1 het progressieve belastingstelsel. Dat wil zeggen dat je meer inkomstenbelasting betaalt op het moment dat je meer verdient. Hiervoor gelden drie schijven (2025). Voor iedereen onder de AOW leeftijd gelden voor 2025 de volgende schijven en bijbehorende schijven:
| Schijf | Belastbaar inkomen | Percentage |
|---|---|---|
| 1 | t/m € 40.502 | 17,92% |
| 2 | meer dan € 40.502 t/m 76.816 | 37,48% |
| 3 | meer dan € 76.816 | 49,50% |
Let op: Als je bijvoorbeeld een belastbaar inkomen in box 1 van €100.000,- hebt, betaal je niet over het volledige bedrag 49,50%. Een klein rekenvoorbeeld:
Schijf 1: € 40.502 x 17,92% = € 7.258
Schijf 2: € (76.816 minus 40.502) x 37,48% = € 13.610
Schijf 3: € (100.000 minus 76.816) x 49,50% = € 11.476
Totaal te betalen belasting = € 32.345
Tarieven en percentages 2026 (voor je aangifte IB 2026):
| Schijf | Belastbaar inkomen | Percentage |
|---|---|---|
| 1 | t/m € 38.883 | 35,75% |
| 2 | Meer dan € 38.883 t/m € 78.426 | 37,56% |
| 3 | Meer dan € 78.426 | 49,50% |
Administratie bijhouden
Om ervoor te zorgen dat je aangifte Inkomstenbelasting soepel verloopt en je geen hele weekenden kwijt bent aan het controleren ervan, is het van belang dat je je administratie tijdig bijhoudt. Het makkelijkst is om de documenten die betrekking hebben op inkomsten en aftrekposten gedurende het jaar in een aparte map te bewaren. Op deze manier heb je deze gegevens bij het invullen van je aangifte meteen bij de hand. Scheelt weer een heleboel zoekwerk (en chagrijnige uren…eigen ervaring).
En nu?
Heb je nog vragen? Wil je ook weten wat box 2 en box 3 is? Lees dan de blogs die ik hier komende weken over ga schrijven!
Laatste update: maart 2026
